Het KMI waarschuwt per provincie met vier kleuren. Groen betekent geen bijzonderheden, geel 'wees waakzaam', oranje 'wees voorbereid en volg de raadgevingen op' en rood 'onderneem actie en volg de raadgevingen strikt op'. Code geel kan tot 48 uur vooraf komen, oranje tot 24 uur, rood ten vroegste 12 uur vooraf. De kleur hangt af van vaste drempels per weertype, zoals rukwinden boven 100 km/u voor code oranje.
- Het KMI gebruikt vier kleuren per provincie: groen, geel, oranje en rood.
- Code geel kan tot 48 uur vooraf komen, oranje tot 24 uur en rood ten vroegste 12 uur vooraf.
- Een provincie krijgt een kleur als de drempel met minstens 65 procent kans over minstens een kwart van de provincie overschreden wordt.
- Via MeteoAlarm komen de KMI-waarschuwingen in weer-apps terecht; BE-Alert is een apart alarmsysteem van de overheid.
- Bij storm of wateroverlast zonder gevaar voor mensen belt u 1722 als dat nummer actief is, anders 112 alleen bij levensgevaar.
Een melding op de gsm, een gele band op het journaal, een oranje provincie op de kaart: weerwaarschuwingen zijn in België zo gewoon geworden dat ze snel aan u voorbijgaan. Toch zit er een strak systeem achter. Het Koninklijk Meteorologisch Instituut (KMI) in Ukkel geeft ze uit volgens Europees vastgelegde principes, met cijfers die voor iedereen te raadplegen zijn.
Code geel, oranje en rood van het KMI in het kort
Het KMI waarschuwt meerdere keren per dag voor gevaarlijke wind, regen, onweer, gladheid, mist, stormtij, koude en hitte. Elke waarschuwing geldt voor één provincie en voor een bepaalde tijdspanne.
| Kleur | Boodschap van het KMI | Hoe ver vooraf | Wat u doet |
|---|---|---|---|
| Groen | Geen bijzonderheden | – | Gewoon het weerbericht volgen |
| Geel | Wees waakzaam | Maximaal 48 uur | Plannen buiten nakijken, losse spullen vastzetten |
| Oranje | Wees voorbereid en volg raadgevingen op | Maximaal 24 uur | Verplaatsingen herbekijken, raad van overheden volgen |
| Rood | Onderneem actie en volg raadgevingen strikt op | Ten vroegste 12 uur | Thuisblijven waar mogelijk, instructies strikt volgen |
De termijnen zijn een maximum. Bij onzekere situaties, zoals onweer dat zich pas in de loop van de middag vormt, komt een waarschuwing vaak later. Hoeveel regen er in één uur valt, voorspelt het KMI volgens zijn eigen uitleg zelfs maar één uur vooraf.
Hoe het KMI beslist welke kleur uw provincie krijgt
Een provincie krijgt een kleur als de drempel voor die kleur met minstens 65 procent kans overschreden wordt over minstens een kwart van de provincie. Het kan ook strenger: als de drempel van de volgende kleur met meer dan 65 procent kans op een kleiner stuk wordt overschreden, of met 15 tot 65 procent kans op minstens een kwart, kleurt de hele provincie mee.
In de teksten gebruikt het KMI drie vaste begrippen. "Zeer lokaal" is minder dan een kwart van de provincie, "lokaal" tussen een kwart en de helft, "verspreid" minstens de helft. Staat er "lokaal onweer" voor West-Vlaanderen, dan blijft een groot deel van de provincie misschien droog.
Het KMI mag in grensgevallen van de criteria afwijken en legt dat dan uit in de tekst. Die tekst is het belangrijkste deel van de waarschuwing. Het instituut benadrukt ook dat het weer voorspelt en niet de schade: een rukwind van 90 km/u doet in een open polder iets anders dan in een straat met oude populieren.
Er bestaat ook een waarschuwing zonder kleur, voor koolstofmonoxide. Die komt bij een sterke temperatuurinversie met windstil weer, wanneer rookgassen van verwarmingstoestellen slecht wegtrekken.
Drempels per weertype: wind, regen, onweer en gladheid
Dit zijn de criteria die het KMI publiceert. Bij wind geldt een lagere drempel tussen 15 april en 15 november, wanneer de bomen in blad staan en sneller omwaaien.
| Weertype | Code geel | Code oranje | Code rood |
|---|---|---|---|
| Wind (rukwinden) | 80–100 km/u (70–90 km/u met blad) | Verspreid 101–130 km/u (91–120 met blad) | Verspreid meer dan 130 km/u (meer dan 120 met blad) |
| Regen | 20–30 l/m² in 1 uur, 20–40 in 6 uur of 25–50 in 24 uur | 31–50 l/m² in 1 uur, 41–60 in 6 uur of 51–100 in 24 uur | Meer dan 50 in 1 uur, 60 in 6 uur of 100 in 24 uur, of al zware wateroverlast |
| Onweer | Regendrempels geel, lokaal zware rukwinden of hagel van 1–2 cm | Regendrempels oranje, verspreid zware rukwinden of hagel van 3–5 cm | Regendrempels rood, verspreid extreme rukwinden of hagel boven 5 cm |
| Sneeuw | 1–5 cm in 6 uur of 5–10 cm in 24 uur | 3–5 cm in 1 uur, 6–10 cm in 6 uur of 11–25 cm in 24 uur | Meer dan 5 cm in 1 uur, 10 cm in 6 uur of 25 cm in 24 uur |
| IJzel | Lokale ijzel, rijm- of ijsplekken | Verspreide ijzel of ijsplekken | Intense en algemene ijzel |
| Mist | Verspreid zicht onder 200 m of lokaal onder 50 m | Verspreid zicht onder 50 m | Bestaat niet |
| Hitte | Maximum 32 °C of meer | Maximum 35 °C of meer | Maximum 40 °C of meer |
Voor hitte geldt aan de kust een extra voorwaarde: code geel komt er pas als het in Middelkerke minstens 25 °C wordt. Code geel voor hitte volgt ook automatisch zodra de waarschuwingsfase van het nationale ozon- en hitteplan start. Wat dat in de praktijk betekent, leest u in het artikel over de waarschuwing voor vrij hoge temperaturen.
Voor stormtij werkt het KMI met waterstanden in Oostende en Antwerpen. Wie aan zee woont of verblijft, vindt de actuele toestand op de pagina over het weer aan de kust.
Van het KMI naar MeteoAlarm en uw gsm
Het KMI zet zijn waarschuwingen op meteo.be en in de KMI-app, maar stuurt ze ook naar MeteoAlarm, het Europese portaal waar 38 nationale weerdiensten hun waarschuwingen samenbrengen. Daar halen weer-apps en websites, ook deze, hun gegevens.
In die datastroom krijgt elke kleur een Engels label. Geel heet er "Moderate", oranje "Severe" en rood "Extreme". De Nederlandse titel van het KMI luidt dan bijvoorbeeld "Gele waarschuwing voor regen". Uw gsm vertaalt dat soms op zijn eigen manier, waardoor er meldingen verschijnen als "waarschuwing voor matige onweersbui" of "waarschuwing voor vrij hoge temperaturen". Dat zijn geen termen van het KMI, maar het gaat om een code geel. Meer daarover in het artikel over de waarschuwing voor matige onweersbui.
Op de pagina weerwaarschuwingen ziet u per provincie welke kleur actief is, met de officiële tekst van het KMI. Voor één provincie kan het ook rechtstreeks, bijvoorbeeld de waarschuwingen voor West-Vlaanderen of voor Limburg.
BE-Alert: een ander kanaal dan de kleurcode
BE-Alert is het alarmsysteem van de overheid. Het bericht komt niet van het KMI, maar van een burgemeester, een gouverneur of de minister van Binnenlandse Zaken, en het gaat over wat u concreet moet doen: ramen sluiten, een gebied verlaten, een evenement vermijden.
U kunt zich gratis inschrijven op be-alert.be en dan berichten krijgen per sms, e-mail of telefoon voor de adressen die u opgeeft. Volgens de site zijn er al meer dan 1,25 miljoen adressen geregistreerd. Bij een grote noodsituatie kan de overheid ook een sms sturen naar elke gsm die zich in de risicozone bevindt, zonder dat u ingeschreven bent.
Een code oranje van het KMI leidt dus niet automatisch tot een BE-Alert. Omgekeerd kan er een BE-Alert komen terwijl de kaart geel blijft, omdat de overheid oordeelt dat de gevolgen lokaal groot zijn.
Wat u doet bij code geel, oranje of rood
Bij code geel volstaat het meestal om op te letten. Kijk naar de regenradar voor u vertrekt, zet tuinmeubelen en trampolines vast en hou rekening met vertraging op de weg.
Bij code oranje herbekijkt u verplaatsingen en activiteiten buiten. Fietsen tussen bomen, een wandeling in het bos of een tentenkamp zijn bij oranje wind of onweer geen goed idee. Parkeer niet onder bomen en volg de raad van uw gemeente en de provincie.
Code rood is in België zeldzaam. Op 14 juli 2021 kleurde de provincie Luik rood voor regen, de dag waarop de Vesdervallei overstroomde. In juni 2026 kregen Limburg en Luik code rood voor hitte. Bij rood blijft u waar mogelijk binnen en volgt u de instructies van de overheid strikt.
1722 of 112?
Bij storm en wateroverlast activeert de overheid vaak het nummer 1722, voor niet-dringende hulp van de brandweer: een ondergelopen kelder, zware dakschade, water op de openbare weg. Het nummer is betalend en wordt in de media aangekondigd. Een omgevallen boom in uw tuin of een kapot tuinhuis valt er niet onder. Bel 112 alleen als iemand in gevaar is.
Waarschuwingen in uw eigen gemeente opvolgen
Een provinciale kleur zegt weinig over uw straat. Combineer daarom de waarschuwing met de verwachting voor uw gemeente. In de uurverwachting voor Antwerpen of die voor Gent ziet u wanneer de zwaarste wind of regen verwacht wordt, en het weer van vandaag geeft het overzicht voor het hele land.
Waarschuwingen veranderen snel. Een code geel voor onweer kan na de middag naar oranje gaan, of net vervallen als de buien verder naar het oosten trekken. Wie een evenement organiseert of op de baan moet, kijkt dus best meerdere keren per dag.
Veelgestelde vragen
Wat betekent code geel van het KMI?
Code geel betekent 'wees waakzaam'. Er wordt weer verwacht dat lokaal hinder kan geven, zoals rukwinden van 80 tot 100 km/u of 20 tot 30 liter regen per vierkante meter in een uur. Het KMI kan code geel tot 48 uur vooraf uitgeven.
Wat is het verschil tussen code oranje en code rood?
Code oranje vraagt om voorbereid te zijn en de raadgevingen te volgen, bijvoorbeeld bij verspreide rukwinden van 101 tot 130 km/u. Code rood vraagt om actie te ondernemen en de raadgevingen strikt op te volgen, bijvoorbeeld bij verspreide rukwinden boven 130 km/u of meer dan 100 liter regen per vierkante meter in 24 uur. Rood komt ten vroegste 12 uur vooraf.
Waarom geldt code oranje voor mijn hele provincie terwijl het hier rustig is?
Het KMI geeft waarschuwingen per provincie. Een provincie kleurt oranje zodra de drempel met minstens 65 procent kans over minstens een kwart van haar oppervlakte overschreden kan worden. In de tekst bij de waarschuwing staat welke streek het meest getroffen wordt.
Stuurt het KMI de waarschuwing naar mijn gsm?
Het KMI publiceert zijn waarschuwingen op meteo.be, in de KMI-app en via het Europese MeteoAlarm, waar weer-apps ze ophalen. Een BE-Alert-bericht is iets anders: dat komt van de burgemeester, de gouverneur of de minister van Binnenlandse Zaken bij een noodsituatie.
Wie beslist over maatregelen bij code rood?
Het KMI voorspelt het weer en kent de kleur toe, maar beslist niet over maatregelen. Dat doen de burgemeesters, de gouverneurs en op federaal niveau het Nationaal Crisiscentrum. Zij kunnen de bevolking verwittigen via BE-Alert.
Wanneer bel ik 1722 en wanneer 112?
1722 is een betalend nummer dat de overheid bij extreem weer activeert voor niet-dringende brandweerhulp, zoals een ondergelopen kelder of zware dakschade. Bel 112 alleen als er iemand in levensgevaar is. Online kan ook via het e-loket op 1722.be.


