Voor het KMI is kerst wit als er op 25 december om 8 uur 's ochtends minstens 1 centimeter sneeuw ligt op het meetpark in Ukkel. Sinds 1901 gebeurde dat maar elf keer, de laatste keer in 2010, toen er 16 cm lag. In Ukkel is een witte kerst dus ongeveer eens per tien à twaalf jaar, terwijl de kans op sneeuw rond kerst op de Hoge Venen vele malen groter is. Of het dit jaar wit wordt, kan pas een paar dagen vooraf betrouwbaar voorspeld worden.
- KMI-definitie: minstens 1 cm sneeuw op 25 december om 8 uur in Ukkel.
- Witte kerst in Ukkel sinds 1901: 1906, 1913, 1917, 1918, 1923, 1938, 1950, 1964, 1986, 2009 en 2010.
- De laatste witte kerst was in 2010, met 16 cm sneeuw in Ukkel.
- Kerstdag 2025 was de koudste in 15 jaar (maximum -0,3 °C), maar niet wit.
- Op de Hoge Venen ligt er rond kerst veel vaker sneeuw dan in Vlaanderen.
Rond half december komt de vraag elk jaar terug: wordt het een witte kerst? Kerstkaarten en films doen alsof sneeuw met kerst normaal is. In België is het eerder een uitzondering, en het KMI heeft er een heel precieze regel voor.
Wanneer is het officieel een witte kerst
Het KMI kijkt naar één plaats en één tijdstip. Kerst is wit als er op 25 december om 8 uur 's ochtends minstens 1 centimeter sneeuw ligt op het meetpark van het KMI in Ukkel.
Dat heeft gevolgen. Sneeuw die op kerstavond valt maar 's nachts wegsmelt, telt niet. Sneeuw die pas in de namiddag van 25 december valt, ook niet. En een pak sneeuw op de Hoge Venen maakt kerst officieel niet wit, zolang er in Ukkel niets ligt.
In Nederland is de regel nog strenger. Het KNMI rekent kerst pas als wit als er op beide kerstdagen om 9 uur een gesloten sneeuwdek ligt in De Bilt. Wie Nederlandse media volgt, hoort dus soms over een "groene kerst" terwijl er in België wel een laagje lag, of omgekeerd.
Hoe vaak was het een witte kerst in Ukkel
Volgens het KMI was kerst sinds 1901 precies elf keer wit in Ukkel:
| Decennium | Witte kerst in Ukkel |
|---|---|
| 1900–1909 | 1906 |
| 1910–1919 | 1913, 1917, 1918 |
| 1920–1929 | 1923 |
| 1930–1939 | 1938 |
| 1950–1959 | 1950 |
| 1960–1969 | 1964 |
| 1980–1989 | 1986 |
| 2000–2009 | 2009 |
| 2010–2019 | 2010 |
Dat is gemiddeld ongeveer eens per tien à twaalf jaar, maar zo regelmatig verloopt het niet. Tussen 1918 en 1923 lagen er vijf jaar, tussen 1964 en 1986 meer dan twintig. Daarna moest Ukkel 23 jaar wachten tot 2009, om in 2010 meteen een tweede witte kerst te krijgen.
De laatste keer dat het hele land wit zag op kerstdag, was volgens VRT NWS in 1964.
De laatste witte kerst: 2010
December 2010 was een uitzonderlijke wintermaand. Op kerstochtend lag er 16 centimeter sneeuw in Ukkel. Ook elders lag een flink pak: het KMI noteerde op 24 december 2010 69 cm sneeuw op de Mont-Rigi bij Weismes, 40 cm in Florennes en 26 cm in Kleine-Brogel bij Peer.
Sindsdien bleef het bij bijna. Kerstdag 2025 was in Ukkel de koudste in vijftien jaar, met een maximum van -0,3 °C en een minimum van -4,3 °C. Het vroor de hele dag, maar er lag geen sneeuw. Koude alleen is niet genoeg: er moet ook neerslag vallen op het juiste moment.
Ook vroeger lag er soms veel sneeuw in de kerstperiode. Het KMI vermeldt 35 cm in Brasschaat en Turnhout op 27 december 1906, en ongeveer 45 cm in Brugge op 27 december 1927.
Waarom een witte kerst in Vlaanderen zo zeldzaam is
In december ligt de gemiddelde temperatuur in Ukkel op 4,3 °C, met een gemiddeld minimum van 2,1 °C. Aan de kust is het nog iets zachter: Oostende haalt in december gemiddeld 4,8 °C. Neerslag valt bij die temperaturen meestal als regen. Er is een koude luchtmassa nodig én neerslag die precies op het goede moment valt.
Ook als het sneeuwt, blijft de sneeuw in Vlaanderen zelden lang liggen. Een paar uur zachte lucht of regen uit het westen en de sneeuw is weg voor 8 uur 's ochtends.
Het normale kerstweer: grijs en nat
Wie de klimaatcijfers van het KMI voor Ukkel bekijkt, ziet waarom een groene, natte kerst de regel is. December is er de natste maand van het jaar, met gemiddeld 87 mm neerslag op bijna 14 dagen met minstens 1 mm. De zon schijnt in december gemiddeld maar 48 uur, het laagste cijfer van het jaar. Vorst is er wel: gemiddeld 9 vorstdagen in december.
| December, normalen 1991–2020 | Ukkel | Oostende | Bütgenbach |
|---|---|---|---|
| Gemiddelde temperatuur | 4,3 °C | 4,8 °C | 1,1 °C |
| Neerslag | 87 mm | 86 mm | 153 mm |
| Vorstdagen | 9,3 | 9,5 | 18,4 |
Bron: KMI, klimaatstatistieken per gemeente.
Een koude, droge kerst onder een hogedrukgebied, zoals in 2025, komt dus voor. Een witte kerst vraagt meer: koude lucht én neerslag op het juiste moment, en dat in de laatste uren voor 8 uur 's ochtends op 25 december.
Waar de kans het grootst is: de Hoge Venen en de Ardennen
Hoe hoger, hoe kouder en hoe meer kans op sneeuw. In december is het in Bütgenbach gemiddeld 1,1 °C, ruim drie graden kouder dan in Ukkel, en het telt in die maand gemiddeld 18 vorstdagen, tegenover 9 in Ukkel.
Een analyse van RTBF-weerman Denis Collard zette de kansen op een rij voor sneeuw in het etmaal van 24 december 18 uur tot 25 december 18 uur:
| Plaats | Kans op minstens 0,2 cm | Kans op minstens 1 cm |
|---|---|---|
| Mont-Rigi (Hoge Venen) | 52 % | 40 % |
| Luik | 14 % | 4 % |
| Ukkel | 13 % | 3 % |
Die cijfers gebruiken een andere definitie dan het KMI, dus ze zijn niet rechtstreeks te vergelijken met de elf officiële witte kerstdagen. Ze tonen wel het verschil: op de Hoge Venen is er rond kerst ongeveer één kans op twee op wat sneeuw, in Vlaanderen en Brussel is het een buitenkans.
Wie met kerst sneeuw wil zien, rijdt dus best naar de Signal de Botrange of naar de hoogste delen van de provincie Luxemburg. Op onze pagina over sneeuw ziet u waar er sneeuw ligt en wat er verwacht wordt. Lees ook ons artikel over sneeuw in België.
Als het toch sneeuwt rond kerst
Rond kerst zitten veel mensen op de weg. Sneeuw of ijzel kan dan veel hinder geven. Het KMI geeft daarvoor waarschuwingen voor gladheid:
| Code | Voorbeelden van criteria |
|---|---|
| Geel | 1 tot 5 cm verse sneeuw in 6 uur, of 5 tot 10 cm in 24 uur, of lokale ijzel of ijsplekken |
| Oranje | 3 tot 5 cm in 1 uur, 6 tot 10 cm in 6 uur of 11 tot 25 cm in 24 uur, of verspreide ijzel |
| Rood | overal zeer glad, met bijkomende sneeuw of ijzel of zeer intense sneeuwval |
Deze site geeft zelf geen waarschuwingen; die komen van het KMI en verschijnen via MeteoAlarm ook op onze pagina's. Wie met kerst naar familie in de Ardennen rijdt, kijkt best ook naar de verwachting voor de dag van terugkeer.
Wordt het dit jaar een witte kerst?
Vandaag, eind november, valt dat niet te zeggen. Een weersverwachting geeft pas enkele dagen op voorhand een betrouwbaar beeld van sneeuw, en zelfs dan is het verschil tussen natte sneeuw en regen vaak een kwestie van een graad. Hoe ver u een verwachting kunt vertrouwen, leest u in ons artikel over de 14-daagse weersverwachting.
Kijk vanaf een week voor kerst naar de 14-daagse verwachting. Vlak voor 25 december geeft de verwachting per uur, bijvoorbeeld voor Brussel uur per uur, het beste beeld. Komt er sneeuw, dan verschijnen ook de eventuele waarschuwingen voor gladheid van het KMI op onze pagina met waarschuwingen.
Veelgestelde vragen
Wanneer is het officieel een witte kerst in België?
Het KMI spreekt van een witte kerst als er op 25 december om 8 uur 's ochtends minstens 1 centimeter sneeuw ligt op het meetpark in Ukkel. Sneeuw die later op de dag valt, of sneeuw elders in het land, telt voor die officiële statistiek niet mee.
Wanneer was de laatste witte kerst?
In 2010. Toen lag er op kerstochtend 16 centimeter sneeuw in Ukkel. Het jaar ervoor, in 2009, was kerst ook wit, na een wachttijd van 23 jaar sinds 1986. Sindsdien is kerst in Ukkel niet meer officieel wit geweest.
Hoe vaak is het een witte kerst in België?
In Ukkel telde het KMI elf witte kerstdagen sinds 1901, dus ongeveer eens per tien à twaalf jaar. Ze komen niet regelmatig: soms twee jaar na elkaar, zoals in 1917 en 1918 of 2009 en 2010, soms meer dan twintig jaar niet.
Waar in België is de kans op een witte kerst het grootst?
Op de Hoge Venen en de hoogste delen van de Ardennen. Volgens een analyse van de RTBF is de kans op minstens 1 cm sneeuw rond kerst op de Mont-Rigi ongeveer 40 procent, tegenover 4 procent in Luik en 3 procent in Ukkel. In december is het in Bütgenbach gemiddeld ruim drie graden kouder dan in Ukkel.
Wordt het dit jaar een witte kerst?
Dat valt een maand op voorhand niet te zeggen. Een weersverwachting geeft pas enkele dagen vooraf een betrouwbaar beeld van sneeuw. Kijk vanaf ongeveer een week voor kerst naar de 14-daagse verwachting en vlak ervoor naar de verwachting per uur.
Is een witte kerst in Nederland hetzelfde als in België?
Nee. Het KNMI rekent kerst pas als wit wanneer er op beide kerstdagen om 9 uur een gesloten sneeuwdek ligt in De Bilt. In België volstaat 1 cm sneeuw op eerste kerstdag om 8 uur in Ukkel. Een Nederlandse witte kerst is dus nog moeilijker te halen.


